കാഠ്മണ്ഡു: 1,252 പേർ മരിച്ചതായും 4,216 പേരെ കാണാതായതായുമാണ് നേപ്പാളിലെ പ്രളയദുരന്തത്തിന്റെ ഏറ്റവും പുതിയ കണക്കുകൾ. എന്നാൽ ഈ കണക്കുകൾക്കപ്പുറമാണ് ദുരന്തം അവശേഷിപ്പിച്ച മനുഷ്യനഷ്ടത്തിന്റെ ആഴം. പ്രളയത്തിൽ കാണാതായ കുട്ടികളുടെ സ്കൂൾ പുസ്തകങ്ങളും ബാഗുകളും ആ വേദനയുടെ നേർസാക്ഷ്യങ്ങളാവുകയാണ്. അതിശക്തമായ ഒഴുക്കിൽ വെള്ളവും മണ്ണും കല്ലുകളും പാഞ്ഞെത്തിയപ്പോൾ ജീവൻ രക്ഷിക്കാൻ കുട്ടികൾ ഓടിപ്പോയതിന്റെ ബാക്കിപത്രങ്ങളാണ് അവ.
പുസ്തകങ്ങളിലൊന്നിൽ ഏഴാം ക്ലാസ് വിദ്യാർഥിയായ റോഷൻ മിജാർ എന്ന പേര് രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. റോൾ നമ്പർ 31. ശ്രീ ബാഗേശ്വരി സെക്കൻഡറി സ്കൂളിലെ വിദ്യാർഥിയാണ് റോഷൻ. പുസ്തകത്തിന്റെ രണ്ട് പേജുകൾക്കിടയിൽ ഒരു പ്ലാസ്റ്റിക് സ്കെയിലും കണ്ടെത്തി. അധ്യാപിക അവസാനമായി പഠിപ്പിച്ച ഭാഗം അടയാളപ്പെടുത്താൻ റോഷൻ വെച്ചതാകാം ആ സ്കെയിലെന്നാണ് കരുതുന്നത്.
ബാഗിനുള്ളിൽ രണ്ട് പേനകളും ഉച്ചഭക്ഷണവും ഉണ്ടായിരുന്നു. ഒരു കുട്ടിയുടെ സാധാരണ സ്കൂൾദിനത്തിന്റെ ഓർമകൾ പോലും ഒറ്റ നിമിഷംകൊണ്ട് ദുരന്തത്തിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങളായി മാറിയതിന്റെ തെളിവുകളാണിവ.
മരിച്ചവരുടെയും കാണാതായവരുടെയും എണ്ണത്തിനപ്പുറം ഓരോരുത്തരുടെയും ജീവിതവും സ്വപ്നങ്ങളും കുടുംബവും ഉണ്ടായിരുന്നുവെന്ന ഓർമപ്പെടുത്തലാണ് ചെളിയിൽനിന്ന് കണ്ടെത്തിയ റോഷന്റെ പുസ്തകങ്ങളും ബാഗും നൽകുന്നത്.
പ്രളയദുരന്തത്തിന്റെ വ്യാപ്തി വ്യക്തമാക്കുന്ന ഞെട്ടിക്കുന്ന കണക്കുകളാണ് ദേശീയ ദുരന്തനിവാരണ അതോറിറ്റി (NDRRMA) പുറത്തുവിട്ടത്. ഏറ്റവും പുതിയ കണക്കുകൾ പ്രകാരം 1,252 പേരാണ് മരിച്ചത്. 4,216 പേരെ ഇപ്പോഴും കണ്ടെത്താനായിട്ടില്ല. ചിത്വാനിലാണ് ഏറ്റവും കൂടുതൽ മൃതദേഹങ്ങൾ കണ്ടെത്തിയത്, 355. നാവൽപരാസി ഈസ്റ്റിൽ 218, നാവൽപരാസി വെസ്റ്റിൽ 208, നുവാകോട്ടിൽ 177, റസുവയിൽ 127 എന്നിങ്ങനെയാണ് മറ്റ് ജില്ലകളിലെ കണക്കുകൾ. കണ്ടെത്തിയ മൃതദേഹങ്ങളിൽ 95 എണ്ണം മാത്രമാണ് ഇതുവരെ തിരിച്ചറിഞ്ഞത്.
11,993 പേരെ രക്ഷപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. 5,135 പേർക്ക് പരുക്കേറ്റതിനെ തുടർന്ന് ചികിത്സ നൽകി. കാണാതായവരിൽ ഏകദേശം 900 പേർ വിവിധ ജലവൈദ്യുത പദ്ധതികളുമായി ബന്ധപ്പെട്ടവരാണ്. 583 വിദേശ പൗരന്മാരെയും അവർക്കൊപ്പം ഉണ്ടായിരുന്ന 164 നേപ്പാൾ പൗരന്മാരെയും കുറിച്ചും വിവരമില്ല.
ദുരന്തത്തിൽ നേപ്പാളിലെ നിർണായക അടിസ്ഥാനസൗകര്യങ്ങൾക്കും കനത്ത നാശനഷ്ടമുണ്ടായി. ടെലികോം ടവറുകൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള സംവിധാനങ്ങൾ തകർന്നതോടെ പല മേഖലകളിലും ആശയവിനിമയം ദുഷ്കരമായി. തകർന്ന റോഡുകളും പാലങ്ങളും ഉൾപ്പെടെയുള്ള അടിസ്ഥാനസൗകര്യങ്ങൾ രക്ഷാപ്രവർത്തനത്തിനും വലിയ വെല്ലുവിളിയാണ്.
ദുരന്തബാധിത നേപ്പാളിന് സഹായവുമായി അന്താരാഷ്ട്ര സമൂഹവും രംഗത്തെത്തി. അമേരിക്ക പ്രത്യേക ദുരന്തനിവാരണ സാമഗ്രികൾ എത്തിച്ചപ്പോൾ ഇന്ത്യ രക്ഷാപ്രവർത്തകരെയും ഉപകരണങ്ങളും അവശ്യസാധനങ്ങളും ഉൾപ്പെടെയുള്ള സഹായം നൽകി. ഇന്ത്യയുടെ രക്ഷാസംഘങ്ങളും വൈദ്യസഹായ സംവിധാനങ്ങളും നേപ്പാളിലെ രക്ഷാപ്രവർത്തനങ്ങളിൽ പങ്കാളികളാണ്.
ദുരന്തത്തിന് കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനവുമായി ബന്ധമുണ്ടെന്ന് നേപ്പാൾ പ്രധാനമന്ത്രി ബാലേന്ദ്ര ഷാ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. കാർബൺ പുറന്തള്ളലിൽ വളരെ ചെറിയ പങ്ക് മാത്രമുള്ള നേപ്പാൾ പോലുള്ള ദുർബല രാജ്യങ്ങൾക്ക് വലിയ രാജ്യങ്ങൾക്ക് ‘ചരിത്രപരമായ ഉത്തരവാദിത്വം’ ഉണ്ടെന്നും നഷ്ടപരിഹാരം നൽകേണ്ടതുണ്ടെന്നും വിദേശകാര്യ മന്ത്രി ശിശിർ ഖനാൽ വ്യക്തമാക്കി.
ആയിരക്കണക്കിന് കുടുംബങ്ങളെ ദുരിതത്തിലാഴ്ത്തിയ ദുരന്തത്തിൽ കാണാതായവർക്കായുള്ള തിരച്ചിലും രക്ഷാപ്രവർത്തനങ്ങളും തുടരുകയാണ്. ഓരോ മണിക്കൂറും പിന്നിടുമ്പോഴും മരണസംഖ്യ ഉയരുന്നതിനൊപ്പം ദുരന്തത്തിന്റെ വ്യാപ്തിയും വർധിക്കുകയാണ്.
