രാജ്യ സ്നേഹത്തിന്റെ കാര്യത്തിൽ തങ്ങൾ മാത്രമാണ് ചാമ്പ്യൻമാരെന്നും ബാക്കിയുള്ളവരെല്ലാം ചാരന്മാരാണെന്നുമാണ് ആവറേജ് സംഘികൾ വരെ പറഞ്ഞുകൊണ്ടിരുന്നത്. എന്നാൽ അവരെ വെട്ടിലാക്കുന്ന സംഭവങ്ങളാണ് മുൻ കരസേന മേധാവി ജനറൽ നരവനെയുടെ ഓർമക്കുറിപ്പുകളിലൂടെ പുറത്തു വരുന്നത്.
ഇന്ത്യൻ സൈന്യത്തിന്റെ മുൻ മേധാവി ജനറൽ മനോജ് മുകുന്ദ് നരവണെയുടെ ഓർമക്കുറിപ്പായ ‘ഫോർ സ്റ്റാർസ് ഓഫ് ഡെസ്റ്റിനി’ ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയ- സൈനിക ചർച്ചകളുടെ കേന്ദ്രബിന്ദുവായി മാറിയിരിക്കുന്നു. 2019 മുതൽ 2022 വരെ കരസേനാ മേധാവിയായിരുന്ന നരവനെ, തന്റെ ദീർഘകാല സൈനിക ജീവിതത്തിന്റെ അനുഭവങ്ങൾ, നേതൃത്വപാഠങ്ങൾ, രാഷ്ട്രീയ-സൈനിക ബന്ധങ്ങളുടെ സൂക്ഷ്മതകൾ എന്നിവയെക്കുറിച്ച് വിശദമായി എഴുതിയ ഈ പുസ്തകം ഇതുവരെ പൂർണമായി പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടില്ല. എന്നാൽ, അതിലെ ചില ഭാഗങ്ങൾ ‘ദി കാരവൻ’ മാഗസിനിലൂടെ പുറത്തുവന്നതോടെ, ലോക്സഭയിൽ വലിയ പ്രക്ഷോഭങ്ങൾക്ക് കാരണമായിരിക്കുകയാണ്. പ്രതിപക്ഷ നേതാവ് രാഹുൽ ഗാന്ധി ഈ ഭാഗങ്ങൾ ഉദ്ധരിക്കാൻ ശ്രമിച്ചപ്പോൾ, ഭരണപക്ഷം ശക്തമായി എതിർത്തത്, സൈനിക രഹസ്യങ്ങൾ, തീരുമാനമെടുക്കലിലെ വൈകലുകൾ, സെൻസർഷിപ്പിന്റെ പരിധികൾ എന്നിവയെക്കുറിച്ചുള്ള ആഴമേറിയ ചർച്ചകൾക്ക് തിരികൊളുത്തി. ഈ പുസ്തകത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലം, പ്രധാന ഉള്ളടക്കം, ഉണ്ടായ വിവാദങ്ങൾ, വിവിധ പാർട്ടികളുടെ പ്രതികരണങ്ങൾ, ഏറ്റവും പുതിയ അപ്ഡേറ്റുകൾ എന്നിവയെക്കുറിച്ച് നമുക്ക് ക്രമമായി പരിശോധിക്കാം.
ജനറൽ നരവനെയുടെ സൈനിക ജീവിതം, ഇന്ത്യയുടെ ഏറ്റവും വെല്ലുവിളി നിറഞ്ഞ കാലഘട്ടങ്ങളിലൊന്നിന്റെ സാക്ഷ്യമാണ്. 2019 ഡിസംബറിൽ ചീഫ് ഓഫ് ആർമി സ്റ്റാഫായി ചുമതലയേറ്റ അദ്ദേഹം, 2022 ഏപ്രിലിൽ വിരമിക്കുന്നതുവരെ, ഇന്ത്യ-ചൈന അതിർത്തി പിരിമുറുക്കങ്ങൾ, ഗൽവാൻ വാലി സംഘർഷം, അഗ്നിപഥ് സൈനിക റിക്രൂട്ട്മെന്റ് സ്കീം തുടങ്ങിയ പ്രധാന സംഭവങ്ങളുടെ മുൻനിരയിലുണ്ടായിരുന്നു. ജമ്മു- കശ്മീരിലെ ആർട്ടിക്കിൾ 370 റദ്ദാക്കലിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിലും, ബാലകോട്ട് ആക്രമണത്തിന്റെ തുടർച്ചയിലുമാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ നേതൃത്വകാലം ആരംഭിച്ചത്.
‘ഫോർ സ്റ്റാർസ് ഓഫ് ഡെസ്റ്റിനി’ എന്ന ഓർമക്കുറിപ്പിൽ, നരവനെ തന്റെ വ്യക്തിപരമായ അനുഭവങ്ങൾക്കൊപ്പം, സൈനിക-രാഷ്ട്രീയ ഇടപെടലുകളുടെ സൂക്ഷ്മവിശദാംശങ്ങൾ വരെ പങ്കുവെക്കുന്നുണ്ട്. പെൻഗ്വിൻ റാൻഡം ഹൗസ് പ്രസാധകരാണ് പുസ്തകം പ്രസിദ്ധീകരിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചത്. തുടക്കത്തിൽ 2024 ഏപ്രിലിൽ പുറത്തിറക്കാൻ തീരുമാനിച്ചിരുന്നെങ്കിലും, മുൻ സൈനിക ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ രചനകൾക്ക് നിർബന്ധമായ പ്രതിരോധ മന്ത്രാലയ റിവ്യൂ ആവശ്യമായതിനാൽ, പ്രസിദ്ധീകരണം വൈകി. 2025 ജനുവരിയോടെ പബ്ലിക് ഡൊമെയിനിൽ എത്തുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിച്ചിരുന്ന പുസ്തകം, റിവ്യൂ പ്രക്രിയയുടെ ദൈർഘ്യം കാരണം ഇപ്പോഴും കാത്തിരിപ്പിലാണ്. 2023 ഡിസംബറിൽ പ്രസ് ട്രസ്റ്റ് ഓഫ് ഇന്ത്യ ചില ഭാഗങ്ങൾ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചെങ്കിലും, പൂർണ രൂപം ഇതുവരെ പുറത്തുവന്നിട്ടില്ല.
പുസ്തകത്തിന്റെ ഉള്ളടക്കം
നരവനെ തന്റെ കരിയറിന്റെ തുടക്കം, കുടുംബജീവിതം, നേതൃത്വപാഠങ്ങൾ എന്നിവ പുസ്തകത്തിൽ വിശദീകരിക്കുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ, വിവാദമുണ്ടാക്കിയത് 2020-ലെ ഇന്ത്യ- ചൈന സംഘർഷത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഭാഗങ്ങളാണ്. പ്രത്യേകിച്ച്, 2020 ഓഗസ്റ്റ് 31 രാത്രിയിലെ സംഭവം. കിഴക്കൻ ലഡാക്കിലെ ചുഷുൾ സെക്ടറിൽ, റെച്ചിൻ ലാ ഭാഗത്ത് ചൈനീസ് പീപ്പിൾസ് ലിബറേഷൻ ആർമി നാല് ടാങ്കുകളോടെ മുന്നേറിയതായി വടക്കൻ കമാൻഡ് ചീഫ് ലെഫ്റ്റനന്റ് ജനറൽ യോഗേഷ് ജോഷി നരവനെയെ അറിയിച്ചു. ഇന്ത്യൻ സൈന്യം മുന്നറിയിപ്പ് ഫയറിംഗ് നടത്തിയെങ്കിലും, ചൈനീസ് സൈന്യം നിന്നില്ല. ഇതോടെ, നരവനെ പ്രതിരോധമന്ത്രി രാജ്നാഥ് സിംഗ്, ദേശീയ സുരക്ഷാ ഉപദേഷ്ടാവ് അജിത് ഡോവൽ, അന്നത്തെ ചീഫ് ഓഫ് ഡിഫൻസ് സ്റ്റാഫ് ബിപിൻ റാവത്ത്, വിദേശകാര്യമന്ത്രി എസ് ജയശങ്കർ എന്നീ ഡൽഹിയിലെ ഉന്നതരുമായി ബന്ധപ്പെട്ടു..
നരവനെക്ക് ലഭിച്ച ആദ്യ നിർദേശം, “ടോപ്പ് ലെവലിൽ നിന്ന് ഓർഡർ വരുന്നതുവരെ ഫയറിംഗ് ചെയ്യരുത്” എന്നതായിരുന്നു. ടാങ്കുകൾ 500 മീറ്റർ ദൂരത്തെത്തിയപ്പോൾ, ചൈനീസ് കമാൻഡർ മേജർ ജനറൽ ലിയു ലിൻ ശാന്തി പ്രൊപ്പോസൽ നൽകിയെങ്കിലും, അതു പാലിക്കപ്പെട്ടില്ല. അവസാനം, രാജ്നാഥ് സിംഗ് പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദിയോട് സംസാരിച്ച ശേഷം പറഞ്ഞു: “നിങ്ങൾക്ക് ഉചിതമെന്ന് തോന്നുന്നത് ചെയ്യുക.” നരവണെക്ക് ഇത്, മുഴുവൻ ഉത്തരവാദിത്വവും തന്റെ ചുമലിലാക്കിയതായി തോന്നി.
ഈ സംഭവം, ചുഷുൾ സെക്ടറിന്റെ തന്ത്രപരമായ പ്രാധാന്യം അടിവരയിടുന്നു. പാങ്ഗോങ് തടാകത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തുള്ള ഈ പ്രദേശം, ലേയിലേക്കുള്ള ‘ഗേറ്റ്’ പോലെയാണ്. 1962- ലെ ഇന്ത്യ-ചൈന യുദ്ധത്തിൽ ചൈന ഈ മേഖലയിൽ ആക്രമണം നടത്താൻ ശ്രമിച്ചിരുന്നു. 2020 മെയ്- ജൂണിലെ പിരിമുറുക്കങ്ങൾ, ഓഗസ്റ്റ് 31-ന് ക്ലൈമാക്സിലെത്തി. പുസ്തകം ഈ സംഭവത്തെ, സർക്കാരിന്റെ തീരുമാനമെടുക്കലിലെ വൈകലായി ചിത്രീകരിക്കുന്നു. ഇത്, മോദി സർക്കാരിന്റെ “ഹിന്ദുസ്ഥാൻ ഇങ്ങോട്ട് ആക്രമിക്കുന്നവരെ അങ്ങോട്ട് കയറി അടിക്കുന്നു” എന്ന ഇമേജിന് നേർ വിപരീതമായിരുന്നു. കൂടാതെ, 2020 ജൂൺ 15-ന് 20 ഇന്ത്യൻ സൈനികർ രക്തസാക്ഷികളാ ഗൽവാൻ വാലി സംഘട്ടനത്തിൽ ഇന്ത്യയുടെ ഭൂമി നഷ്ടപ്പെട്ടതായും പുസ്തകം ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. അഗ്നിപഥ് സ്കീം, സൈനിക മേധാവികളെ ഒഴിവാക്കി പ്രഖ്യാപിച്ചതായും വിമർശിക്കുന്നു.
വിവാദത്തിന്റെ തിരികൊളുത്തിയത്, 2026 ജനുവരി 31-ന് ‘ദി കാരവൻ’ മാഗസിനിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച സുശാന്ത് സിംഗിന്റെ ‘നരവനെയുടെ മൊമന്റ് ഓഫ് ട്രൂത്ത്’ എന്ന റിപ്പോർട്ടാണ്. പുസ്തകത്തിലെ ഉദ്ധരണികളോടെ എഴുതിയ ഈ ലേഖനം, സർക്കാരിന്റെ ചൈന നയത്തിലെ പോരായ്മകൾ വിശദീകരിക്കുന്നു. ഫെബ്രുവരി 1-ന് ലോക്സഭയിൽ രാഹുൽ ഗാന്ധി ഈ റിപ്പോർട്ട് വായിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. എന്നാൽ, ബിജെപി എംപിമാർ, മന്ത്രിമാരായ രാജ്നാഥ് സിംഗ്, അമിത് ഷാ എന്നിവർ ശക്തമായി എതിർത്തു. അവരുടെ വാദം പുസ്തകം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടില്ലാത്തതിനാൽ, അതിലെ ഭാഗങ്ങൾ വായിക്കാൻ പാടില്ല എന്നതായിരുന്നു. പിന്നാലെ സ്പീക്കർ ഓം ബിർള, പാർലമെന്ററി റൂൾ 349 (അപകീർത്തികരമായ പരാമർശങ്ങൾ), 352 (സഭാ മര്യാദ), 353 (ഔദ്യോഗികമല്ലാത്ത രേഖകൾ) എന്നിവ ഉദ്ധരിച്ച് രാഹുൽ ഗാന്ധിയുടെ പ്രസംഗം തടഞ്ഞു.
ഈ സംഭവത്തോടെ, പ്രതികരണങ്ങളുടെ പ്രവാഹമുണ്ടായി. കോൺഗ്രസ് നേതാക്കളായ പ്രിയങ്ക ഗാന്ധി ഇങ്ങനെ ചോദിച്ചു: “പ്രസിദ്ധീകരിച്ച സ്രോതസ്സാണ്, സർക്കാർ എന്തിന് ഭയപ്പെടുന്നു?” മുൻ പ്രതിരോധമന്ത്രി ശരദ് പവാർ രാഹുൽ ഗാന്ധിയെ പിന്തുണച്ച് പറഞ്ഞത് ഇങ്ങനെയാണ്. “പുസ്തകത്തിൽ ഗുരുതരമായ ആശങ്കകൾ ഉയർത്തിയിരിക്കുന്നു, സഭയിൽ ചർച്ച അനുവദിക്കണം.”
മറുഭാഗത്ത് ബിജെപി, ജവഹർലാൽ നെഹ്രുവിന്റെ ചൈന നയത്തെ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി തിരിച്ചടിച്ചു. ഒപ്പീനിയൻ ഇന്ത്യ പോലുള്ള മാധ്യമങ്ങൾ, രാഹുൽ ഗാന്ധിയുടെ ടൈമിങ്ങിനെ വിമർശിച്ചു, ചൈനയുമായുള്ള ഡിപ്ലോമസിയെ തടസ്സപ്പെടുത്തുന്നതായി ആരോപിച്ചു. നരവനെ തന്നെ, ഖുശ്വന്ത് സിംഗ് ലിറ്റററി ഫെസ്റ്റിവലിൽ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: “പുസ്തകം പ്രസാധകനും മന്ത്രാലയവും തമ്മിലുള്ള കാര്യമാണ്. ഇത് പഴയ വൈൻ പോലെ, കാലം കഴിയുന്തോറും പക്വതയും മൂല്യവും കൂടുന്നു.”
പുതിയ അപ്ഡേറ്റുകൾ അനുസരിച്ച്, 2026 ഫെബ്രുവരി 4 വരെ പുസ്തകം പ്രതിരോധ മന്ത്രാലയത്തിന്റെ റിവ്യൂവിലാണ്. മുൻ ജനറൽ കെജെഎസ് ധില്ലോൺ ഇത് സംബന്ധിച്ച് വിശദീകരിച്ചത് ഇങ്ങനെയാണ്, “സൈനിക പുസ്തകങ്ങൾ മൂന്ന് ഘട്ട റിവ്യൂവിലൂടെ കടന്നുപോകണം – യൂണിറ്റ്, ഫോർമേഷൻ, ആർമി ഹെഡ്ക്വാർട്ടേഴ്സ്. ദേശീയ സുരക്ഷാ ആശങ്കകൾ ഉണ്ടെങ്കിൽ, പ്രക്രിയ വൈകാം.’
എന്തായാലും ഈ വിവാദം, സൈനിക-രാഷ്ട്രീയ ബന്ധങ്ങളുടെ സങ്കീർണ്ണതകളെ വെളിപ്പെടുത്തുന്നു. പുസ്തകം പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെടുമ്പോൾ, കൂടുതൽ വെളിപ്പെടുത്തലുകൾ പ്രതീക്ഷിക്കാം. ഇന്ത്യ -ചൈന ബന്ധങ്ങൾ ഇപ്പോഴും പിരിമുറുക്കമുള്ളതിനാൽ, ഈ ഓർമക്കുറിപ്പ് രാഷ്ട്രീയമായും പ്രധാനപ്പെട്ടതാണ്. സൈനിക നേതാക്കളുടെ ദൃഷ്ടിയിൽ നിന്നുള്ള ചരിത്രരേഖകൾ, ജനാധിപത്യത്തിന്റെ സുതാര്യത വർധിപ്പിക്കുന്നതാണ്. എന്നാൽ, സെൻസർഷിപ്പിന്റെ പേരിൽ ഇത്തരം രചനകൾ വൈകുന്നത്, ചോദ്യങ്ങൾ ഉയർത്തുന്നു. ഭാവിയിൽ ഇത്തരം പുസ്തകങ്ങൾ കൂടുതൽ സ്വതന്ത്രമായി പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെടുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കാം.















































