വാഷിങ്ടൺ: 107 ദിവസം നീണ്ടുനിന്ന സംഘർഷങ്ങൾക്ക് പിന്നാലെ ഇറാനും അമേരിക്കയും തമ്മിലുള്ള സമാധാന ധാരണ വെള്ളിയാഴ്ച ഒപ്പുവെക്കുമെന്ന് റിപ്പോർട്ടുകൾ. കരാറുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ധാരണയിലെത്തിയതായി ഇരുരാജ്യങ്ങളും സ്ഥിരീകരിച്ചതായാണ് പുറത്തുവരുന്ന വിവരം. ഇതോടെ ഹോർമൂസ് കടലിടുക്ക് തുറക്കുന്നതിനുള്ള നടപടികളും ഉടൻ ആരംഭിക്കുമെന്നാണ് സൂചന.
ആഗോളതലത്തിൽ എണ്ണവില, സ്വർണവില, ഓഹരി വിപണികൾ എന്നിവയിൽ ഈ പ്രഖ്യാപനം വലിയ ചലനമാണ് സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നത്. അതേസമയം, ധാരണയോട് ഇറാനിലും ഇസ്രയേലിലും വിവിധ വിഭാഗങ്ങൾക്കിടയിൽ എതിർപ്പും ഉയരുന്നുണ്ട്.
ഒമാനും പാക്കിസ്ഥാനും മധ്യസ്ഥരായി നിരവധി ചർച്ചകൾ നടത്തിയെങ്കിലും ഫലമുണ്ടായിരുന്നില്ല. പിന്നീട് ഖത്തർ നടത്തിയ നയതന്ത്ര ഇടപെടലുകളാണ് നിർണായകമായത്. അടുത്തിടെ ടെഹറാനിലേക്ക് ഖത്തർ പ്രതിനിധിസംഘം രണ്ട് തവണ സന്ദർശനം നടത്തിയിരുന്നു. ഇതിന് പിന്നാലെയാണ് അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് ധാരണ സംബന്ധിച്ച പ്രഖ്യാപനം നടത്തിയത്. പിന്നീട് ഇറാനും അത് സ്ഥിരീകരിച്ചു.
ധാരണ നിലവിൽ വന്നതോടെ എല്ലാ മേഖലകളിലെയും യുദ്ധനീക്കങ്ങൾ അവസാനിപ്പിക്കുമെന്നാണ് ഇറാന്റെ പ്രഖ്യാപനം. എന്നാൽ, നിലവിൽ നിയന്ത്രണത്തിലുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്ന് പിന്മാറില്ലെന്ന നിലപാടിലാണ് ഇസ്രയേൽ. ഈ വിഷയത്തിൽ പ്രധാനമന്ത്രി ബെഞ്ചമിൻ നെതന്യാഹുവിനെതിരെ ഇസ്രയേൽ പ്രതിപക്ഷം ശക്തമായ വിമർശനം ഉയർത്തുന്നുണ്ട്.
ഇറാനിലും ധാരണയ്‌ക്കെതിരെ പ്രതിഷേധ സ്വരങ്ങൾ ഉയരുന്നുണ്ട്. രാജ്യത്തിന്റെ ദേശീയ താൽപര്യങ്ങളിൽ വിട്ടുവീഴ്ച നടത്തിയെന്നാണ് ചില തീവ്രനിലപാടുകാർ ആരോപിക്കുന്നത്. ഇതിന് മറുപടിയായി സമാധാന ശ്രമങ്ങളിൽ പങ്കെടുത്ത നയതന്ത്ര പ്രതിനിധികളെ ‘വഞ്ചകർ’ എന്ന് വിളിക്കുന്നത് ശരിയല്ലെന്ന് ഇറാൻ പ്രസിഡന്റ് പ്രതികരിച്ചു.
ധാരണയുടെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ ഹോർമൂസ് കടലിടുക്കിൽ കുടുങ്ങിക്കിടക്കുന്ന നിരവധി ചരക്കുകപ്പലുകൾക്ക് യാത്ര പുനരാരംഭിക്കാൻ വഴിയൊരുങ്ങും. എണ്ണ കയറ്റുമതിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട നിയന്ത്രണങ്ങളിൽ ഇളവ് വരുത്താനും സാമ്പത്തിക ഉപരോധങ്ങളിൽ ചിലത് പിൻവലിക്കാനുമുള്ള സാധ്യതകൾ ചർച്ചയിലുണ്ട്.
ഖത്തർ, കുവൈത്ത് തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങൾ ധാരണയെ സ്വാഗതം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ജർമ്മനി, ഫ്രാൻസ്, ബ്രിട്ടൻ തുടങ്ങിയ യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങളും സമാധാന ശ്രമങ്ങളെ പിന്തുണച്ച് രംഗത്തെത്തിയിട്ടുണ്ട്. ധാരണയുടെ അന്തിമ രൂപവും വിശദാംശങ്ങളും വെള്ളിയാഴ്ചത്തെ ഒപ്പുവെക്കലിന് ശേഷമേ വ്യക്തമാകൂ.
